خطیب کرمانشاهی
محمد زکی بن ابراهیم پر اسم و رسم به خطیب کرمانشاهی (درگذشت ۱۱۵۹ ق) واعظ و فقید امامی قرن دوازدهم میباشد. والدین وی از اهل سنت بودند؛ اما وی در ۸سالگی از آن ها گریخت و به اسماعیلخان قاضی همدان پناهنده شد. خطیب، زیر تربیت اسماعیلخان، بعد از طی مراتب علمی، روحانیالاسلام و امام آدینه کرمانشاه و اصفهان شد و گفتهاند که توده بخش اعظمی در تاثیر مواعظ وی هدایت یافتند. در اواخر قدمت به دستور نادرشاه، حکم دهنده لشکر بود و بعداز مدتی بر تاثیر بدگویی بعضا مقامات، به فرمان سلطان کشته شد.علامه امینی اسم اورا در کتاب شهیدان فضیلت در قرن دوازدهم مسجد قبا مشهد آورده میباشد.
زندگینامه
تاریخ میلاد خطیب کرمانشاهی در اختیار وجود ندارد؛ والدین خطیب کرمانشاهی از اهل سنّت بودند، وی ـ که در هفت یا این که هشت سالگی به تشیع گراییده بود ـ از نزد آن ها گریخت و به حکم دهنده همدان، اسماعیل خان، جانبداری پیروزی.[۱] اسماعیل خان اورا نزد خویش نگاه داشت و به معلّم آدرس مسجد قبا مشهدسپرد.
خطیب بعد از گذراندن تحصیلات بهتر به منصب روحانی الاسلامی کرمانشاه رسید و کارها دینی آن سامان به وی واگذار شد.[۲] وی همینطور مدتی امام آدینه کرمانشاه و آنگاه امام آدینه اصفهان شد.[۳] نادرشاه بعد از شنیدن وصف خطیب، اورا به سمت حاکم لشکر منصوب کرد.[۴] در کتاب حدیث نادرشاهی از شخصی به اسم میرزا زکی که مشاور موثق نادرشاه بوده، نامبرده گردیده[۵] که ظاهراً همین خطیب کرمانشاهی رزرو مسجد قبا مشهد میباشد.
خطیب در ۱۱۵۹ بر تاثیر اتهام و حرف چینی ملاعلی دفاع، ملقب به امام افندی، و به فرمان نادرشاه به قتل رسید.[۶]علامه امینی اسم اورا در شمار شهیدان فضیلت در قرن دوازدهم آورده میباشد.[۷]
مختصات و اثرها
سید عبدالله جزایری و عبدالنبی قزوینی، که با وی مصاحبت داشتهاند، منزلت علمی و شخصیت او را ستودهاند.[۸] خطیب کرمانشاهی واعظی برنده دست بود و بخش اعظمی به باعث مواعظ وی هدایت شدند.[۹]
صرفا اثری که گستردن هم اکنون نویسان از وی حافظه کردهاند کتابی میباشد با اسم الرد علی رسالة نجاسة غیر الامامی که ردی میباشد بر رساله تنجیس غیرامامی و اخراج آنان از اسلام، نوشته حیدرعلی شیروانی[۱۰] با این هم اکنون، ورژن خطی کتابی با اسم تجویدالقرآن نیز به اسم وی در مکتب باقریه مشهد جان دار شماره تلفن مسجد قبا مشهد بوده میباشد.[۱۱]
پانویس
ر.ک:قزوینی، ص۱۶۶؛ معلم تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
قزوینی، ص۱۶۷
قزوینی، ص۱۶۸؛ معلم تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
قزوینی، ص۱۶۷؛ معلم تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
حدیث نادرشاهی، ص۱۸۱، ۲۱۳، ۲۳۹
استاد تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
امینی، ص۲۴۰ـ۲۴۲
جزایری، ص۱۴۰؛ قزوینی، ص۱۶۶
قزوینی، ص۱۶۷
آقابزرگ طهرانی، ج۱۰، ص۱۹۹؛ امین، ج۷، ص۶۸؛ ر.ک: قزوینی، ص۱۶۸
ر.ک:فاضل، ص۹۵
خطیب کرمانشاهی
محمد زکی بن ابراهیم پر اسم و رسم به خطیب کرمانشاهی (درگذشت ۱۱۵۹ ق) واعظ و فقید امامی قرن دوازدهم میباشد. والدین وی از اهل سنت بودند؛ اما وی در ۸سالگی از آن ها گریخت و به اسماعیلخان قاضی همدان پناهنده شد. خطیب، زیر تربیت اسماعیلخان، بعد از طی مراتب علمی، روحانیالاسلام و امام آدینه کرمانشاه و اصفهان شد و گفتهاند که توده بخش اعظمی در تاثیر مواعظ وی هدایت یافتند. در اواخر قدمت به دستور نادرشاه، حکم دهنده لشکر بود و بعداز مدتی بر تاثیر بدگویی بعضا مقامات، به فرمان سلطان کشته شد.علامه امینی اسم اورا در کتاب شهیدان فضیلت در قرن دوازدهم مسجد قبا مشهد آورده میباشد.
زندگینامه
تاریخ میلاد خطیب کرمانشاهی در اختیار وجود ندارد؛ والدین خطیب کرمانشاهی از اهل سنّت بودند، وی ـ که در هفت یا این که هشت سالگی به تشیع گراییده بود ـ از نزد آن ها گریخت و به حکم دهنده همدان، اسماعیل خان، جانبداری پیروزی.[۱] اسماعیل خان اورا نزد خویش نگاه داشت و به معلّم آدرس مسجد قبا مشهدسپرد.
خطیب بعد از گذراندن تحصیلات بهتر به منصب روحانی الاسلامی کرمانشاه رسید و کارها دینی آن سامان به وی واگذار شد.[۲] وی همینطور مدتی امام آدینه کرمانشاه و آنگاه امام آدینه اصفهان شد.[۳] نادرشاه بعد از شنیدن وصف خطیب، اورا به سمت حاکم لشکر منصوب کرد.[۴] در کتاب حدیث نادرشاهی از شخصی به اسم میرزا زکی که مشاور موثق نادرشاه بوده، نامبرده گردیده[۵] که ظاهراً همین خطیب کرمانشاهی رزرو مسجد قبا مشهد میباشد.
خطیب در ۱۱۵۹ بر تاثیر اتهام و حرف چینی ملاعلی دفاع، ملقب به امام افندی، و به فرمان نادرشاه به قتل رسید.[۶]علامه امینی اسم اورا در شمار شهیدان فضیلت در قرن دوازدهم آورده میباشد.[۷]
مختصات و اثرها
سید عبدالله جزایری و عبدالنبی قزوینی، که با وی مصاحبت داشتهاند، منزلت علمی و شخصیت او را ستودهاند.[۸] خطیب کرمانشاهی واعظی برنده دست بود و بخش اعظمی به باعث مواعظ وی هدایت شدند.[۹]
صرفا اثری که گستردن هم اکنون نویسان از وی حافظه کردهاند کتابی میباشد با اسم الرد علی رسالة نجاسة غیر الامامی که ردی میباشد بر رساله تنجیس غیرامامی و اخراج آنان از اسلام، نوشته حیدرعلی شیروانی[۱۰] با این هم اکنون، ورژن خطی کتابی با اسم تجویدالقرآن نیز به اسم وی در مکتب باقریه مشهد جان دار شماره تلفن مسجد قبا مشهد بوده میباشد.[۱۱]
پانویس
ر.ک:قزوینی، ص۱۶۶؛ معلم تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
قزوینی، ص۱۶۷
قزوینی، ص۱۶۸؛ معلم تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
قزوینی، ص۱۶۷؛ معلم تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
حدیث نادرشاهی، ص۱۸۱، ۲۱۳، ۲۳۹
استاد تبریزی، ج۲، ص۱۵۰
امینی، ص۲۴۰ـ۲۴۲
جزایری، ص۱۴۰؛ قزوینی، ص۱۶۶
قزوینی، ص۱۶۷
آقابزرگ طهرانی، ج۱۰، ص۱۹۹؛ امین، ج۷، ص۶۸؛ ر.ک: قزوینی، ص۱۶۸
ر.ک:فاضل، ص۹۵
مسجد قبا مشهد چه ویژگیهایی دارد؟